Accessibility links

Breaking News

បទវិចារណកថា៖ បញ្ហា​នៃ​ការមើលងាយ​របស់​ប្រទេស​រុស្ស៊ី​ចំពោះ​បទដ្ឋាន​អន្តរជាតិ


ក្រុមយោធា បង្រៀន​ជន​ស៊ីវិល​ឲ្យ​កាន់​កាំភ្លើង​ធ្វើពី​ឈើ ខណៈ​ពួកគេ​ចូល​រួម​ក្នុង​វគ្គ​ហ្វឹកហ្វឺន​នៅ​រោងចក្រ​ដែល​គេ​បោះបង់​ចោល​ក្នុង​រដ្ឋធានី​កៀវ ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន កាលពី​ថ្ងៃ​ទី៦ ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០២២។

តទៅនេះ គឺជា​បទ​វិចារណកថា​ដែល​ឆ្លុះ​បញ្ចាំង​ពី​ទស្សនៈ​របស់​រដ្ឋាភិបាល​សហរដ្ឋ​អាមេរិក

វិបត្តិ​បង្កើត​ឡើង​ដោយ​ប្រទេស​រុស្ស៊ី​នៅ​តាមព្រំដែនជា​មួយ​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន​ បានធ្វើឱ្យ​ឃើញ​ច្បាស់អំពីការណ៍​មួយ​។ នៅ​ក្នុងសុន្ទរកថា​មួយដែល​លោកបានថ្លែង​កាល​ពី​ពេលថ្មីៗ​នេះ ​នៅទី​ក្រុងប៊ែរឡាំង ប្រទេស​អាល្លឺម៉ង់ រដ្ឋមន្ត្រី​ការបរទេស​ស.រ.អ. លោក​ Antony Blinken បានមានប្រសាសន៍ថា «​នេះ គឺ​ជា​ការច្រានចោលដោយ​រុស្ស៊ីនូវទ្វីបអឺរ៉ុប​មួយក្រោយ​សង្គ្រាម​ត្រជាក់ដែលរួបរួមគ្នាដោយ​សេរី​ និង​មានសន្តិភាព»។​

រុស្ស៊ី​ ម្តងហើយ​ម្តងទៀត​ បានរំលោភលើ​សន្ធិសញ្ញា និង​កិច្ច​ព្រមព្រៀងដែល​ខ្លួន​បានចុះ​ហត្ថលេខាដែលជា​គោលការណ៍នាំ​ឱ្យ​មាន​សន្តិភាព​ច្រើន​ទសវត្សរ៍មកហើយ។​

លោក​រដ្ឋមន្ត្រី​ Blinken បានមានប្រសាសន៍ថា​ «គោលការណ៍ទាំង​នោះ ច្រានចោលសិទ្ធិរបស់​ប្រទេស​មួយ​ក្នុង​ការ​កែប្រែព្រំដែន​ប្រទេស​មួយ​ទៀត​ដោយប្រើកម្លាំង បញ្ជា​ប្រទេស​មួយ​ទៀតឱ្យ​ធ្វើ​តាម​គោលនយោបាយ​របស់​ខ្លួន ​ឬឱ្យ​ធ្វើ​តាម​ការជ្រើសរើស​ដែល​ខ្លួន​បានធ្វើ ដោយ​មានរួម​បញ្ចូល​ជា​មួយ​ប្រទេស​ណា​ដែល​ត្រូវចូលរួមជាមួយ ឬ​បង្កើត​ឱ្យមានតំបន់ឥទ្ធិពល​ដែល​ដាក់​ប្រទេសជិតខាងជា​ប្រទេស​អធិបតេយ្យ​ឱ្យ​ឋិត​នៅ​ក្រោម​អំណាច​ខ្លួន។

លោករដ្ឋមន្ត្រី​ Blinken បានមានប្រសាសន៍ថា៖ ការអនុញ្ញាត​ឱ្យ​ប្រទេស​រុស្ស៊ី​រំលោភលើ​គោលការណ៍​ទាំង​នោះ​ដោយគ្មានទោសពៃរ៍​ អាច​ទាញ​យើង​ទាំង​អស់​គ្នា​ឱ្យ​វិលត្រឡប់ទៅ​កាន់ពេលវេលាមួយ​ប្រកបដោយ​គ្រោះថ្នាក់ ​និង​គ្មានស្ថិរភាព​ ដែលទ្វីបនេះ​ និង​ទីក្រុង​នេះ ​ត្រូវ​បែងចែក​ជា​ពីរ​ដោយមានតំបន់គ្មាន​មនុស្សរស់​នៅ មានទាហាន​យាមល្បាត ដែលនាំ​ឲ្យមនុស្សគ្រប់រូប​បារម្ភ​អំពីការ​គំរាម​កំហែង​នៃ​ការផ្ទុះសង្គ្រាម​»។

រុស្ស៊ី បានចុះហេត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាចុង​ក្រោយ​នៅ​ក្រុង Helsinki ឆ្នាំ១៩៧៥ ​ហៅថា 1975 Helsinki Final Act ដែល​បាន​កំណត់​គោលការណ៍ណែនាំ​ ១០ សម្រាប់​ធ្វើ​ឱ្យ​ប្រាកដ​ប្រជា​អំពីអធិបតេយ្យភាពនៃ​ពពួក​រដ្ឋឯករាជ្យ។ រុស្ស៊ី បានរំលោភ​លើគោលការណ៍ទាំង​នោះ។

រុស្ស៊ី​នៅ​តែ​មានកាតព្វកិច្ចធ្វើ​តាម​ឯកសារក្រុង​វីយែន ដែល​ជា​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​នយោបាយមួយសម្រាប់​បង្កើនតម្លាភាព​ និង​ការដឹង​ជា​មុន​អំពី​សកម្មភាព​យោធា រួម​បញ្ចូលទាំង​សមយុទ្ធ​យោធា​ផង​ដែរ។ រុស្ស៊ី បានធ្វើតាមខនៃកិច្ចព្រមព្រៀងនោះ​ដោយ​ចោះៗ។

ដោយបានចុះ​ហត្ថលេខា​លើអនុស្សារណៈក្រុង ​Budapest ​ប្រទេស​រុស្ស៊ី ស.រ.អ. និងចក្រភព​អង់គ្លេស បានប្តេជ្ញា«គោរព​ឯករាជ្យភាព​ និង​អធិបតេយ្យភាពព្រម​ទាំង​ព្រំដែននៃ​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន ​និង​ទប់ចិត្ត​កុំ​គំរាមកំហែង​ ឬ​ប្រើកម្លាំងប្រឆាំង»នឹង​ប្រទេស​នេះ។ ជា​ការ​ច្បាស់លាស់ ​រុស្ស៊ីមិន​បានអើពើ​នឹង​កិច្ចព្រមព្រៀង​នេះទេ។

លោក Blinken បានសួរថា «បើប្រទេស​រុស្ស៊ី​លុកលុយ និងកាន់កាប់​ប្រទេស​អ៊ុយក្រែន តើ​នឹងមានអ្វីទៀត​បន្ទាប់ពីនេះ?‍»​

លោក​រដ្ឋមន្ត្រី Blinken បាន​មានប្រសាសន៍ថា៖ «កិច្ចប្រឹងប្រែង​របស់​រុស្ស៊ី​ដើម្បី​ធ្វើ​ប្រទេស​ជិតខាងខ្លួន​ឱ្យ​ទៅ​ជា​រដ្ឋ​អាយ៉ង ដើម្បី​ត្រួតត្រា​សកម្មភាព​ប្រទេសទាំង​នេះ​ ​ដើម្បី​បង្ក្រាប​ការ​បញ្ចេញ​មតិប្រជាធិបតេយ្យ​នឹង​មានច្រើន​ជាង​មុន។ នៅ​ពេល​ណា​ដែល​លែងមាន​គោលការណ៍​នៃ​អធិបតេយ្យភាព ​និង​ការ​សម្រេច​ចិត្ត​ដោយ​ខ្លួនឯង​ហើយ ​លោកអ្នក​នឹង​មានពិភពលោក​មួយ​ដែល​នៅក្នុង​នោះ​បទបញ្ញត្តិដែល​យើង​បានបាន​រៀប​ចំ​ឱ្យ​មានជា​មួយ​គ្នារាប់​ទសវត្សរ៍មក​ ហើយនឹងរេ​ច​រិល​ហើយរលាយ​បាត់បង់»។

លោក​រដ្ឋមន្ត្រី Blinken បានមានប្រសាសន៍​ថា «ប្រទេស​មួយ​មិនបានធ្វើតាម​ការ​សន្យា​របស់ខ្លួន ហើយមិនអើពើ​ដល់បទបញ្ញត្តិ​ដែល​ខ្លួន​បានយល់ព្រមជាមួយ ទោះជាប្រទេស​ឯ​ទៀតៗ បានប្រឹងប្រែងទាញ​ប្រទេស​នេះឱ្យ​មក​គោរព​តាម​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​នានាក៏ដោយ។ ប្រទេស​នោះ គឺ​ប្រទេស​រុស្ស៊ី»។ លោកបាននិយាយបន្ថែម​ទៀត​ថា «ការណ៍​នេះ ​ធំជាង​ជម្លោះ​រវាង​ប្រទេស​ពីរ។ ​វាធំជាង​បញ្ហា​រវាង​ប្រទេស​រុស្ស៊ី​ និងអង្គការ​អូតង់។ វា​ជា​វិបត្តិ​មួយមានផលវិបាក​ទូទាំង​ពិភពលោក​ ហើយ​វា​តម្រូវ​ឱ្យ​មានការយកចិត្តទុកដាក់ ​និងឱ្យ​មាន​ចំណាត់ការ​របស់​ពិភពលោក​ផងដែរ»៕

XS
SM
MD
LG